De kleine, groene windmolen valt wél goed in de omgeving

NRC next dinsdag 20 augustus 2019

 

Windenergie Windmolens zijn niet populair in de provincie. Maar in Groningen duiken nu molens op die wel de lokale goedkeuring wegdragen. Ze zijn van hout, slechts 15 meter hoog en lekker rustig.

 

Nergens in het land is het protest tegen windmolens zo hevig als in Groningen. Wat begon met protestborden leidde al tot dreigbrieven en zelfs asbeststrooiingen in Delfzijl, Meeden en Zuidbroek. Toch duiken er nu overal in de provincie kleine windmolens op. Want de groene windmolens van EAZ Wind uit Hoogezand vallen wél goed in de omgeving. Wat is het geheim van deze molens? Ze torenen niet boven de horizon uit, maken weinig geluid en staan niet in kluitjes bij elkaar. De kleine windmolens zie je alleen bij boerderijen staan. De houten wieken, voornamelijk gemaakt van Drents hout, slaan soepel door de lucht. De as van de molen bevindt zich niet hoger dan vijftien meter, dezelfde hoogte als een boom. En de groene kleur? „Dat komt door een verkeerd gekocht verfpotje”, vertelt Albert Jan van der Wal, hoofd commercie van het bedrijf. „Uiteindelijk is die kleur maar aangehouden.”

Vier studenten

Het begon vier jaar geleden met een idee van vier studenten werktuigbouwkunde van de Universiteit Twente, die in hun vrije tijd samen surften. De vader van een van de jongens wilde het dak van zijn boerderij bedekken met zonnepanelen. Maar zijn melkveebedrijf had pieken in de ochtend en avond, wanneer de koeien worden gemolken. Juist dan is er minder zonlicht. Dat kon anders, dachten de vrienden. Waarom geen kleine windmolen, die het hele jaar door stroom levert – ook als de zon niet schijnt? Die molen kwam er. Toen de buurman ‘m zag, wilde die er ook wel eentje. En nu, vier jaar later, staan er ongeveer 270 molens in Nederland, waarvan zo’n 230 in de provincie Groningen. Ook pronken een tiental molens in Duitsland en België. Het idee van de vier vrienden is uitgegroeid tot een bedrijf met vijftig werknemers en twee fabrieken, in Hoogezand en Rijswijk. Alle onderdelen van de molen worden in die regio’s gemaakt. „We willen de energieleverancier van het boerenerf worden”, zegt Aard Duivenvoorden, een van de oprichters. Vanwege vergunningen en bestemmingsplannen is het relatief simpel een molen op het erf van een boer te plaatsen, in tegenstelling tot op bedrijventerreinen. Alleen moet de provincie dat wel toelaten. Een windprovincie zoals Friesland deed dat jarenlang niet. Maar sinds de Provinciale Statenverkiezingen heeft EAZ de wind in de rug. Friesland blijkt na de verkiezingen open te staan voor de komst van de kleine molens en wil zelfs „waar mogelijk” af van de grotere op land. Daarnaast stimuleert zuivelcoöperatie FrieslandCampina de aankoop van de molens bij de eigen boeren.

 

Eén molen kost 52.000 euro.

Daaronder vallen alle werkzaamheden, van vergunningaanvraag tot reparaties. EAZ Wind plaatst nu ongeveer 100 tot 130 molens per jaar, zegt hoofd commercie Albert Jan van der Wal. Binnen twee jaar wil het bedrijf, dat nu een omzet heeft van tussen de 5 en 6 miljoen euro, dat aantal verdubbelen.

Stroombehoefte gedekt

Een van de eersten die de molens op hun erf kregen, waren Martinus Tepper en Karin van Tol uit Kolham. Vanaf de A7 zijn molens vijf en zes te zien bij het gemengde veebedrijf van Tepper en Van Tol. Vanwege de Groningse gaswinning wilde de familie zo snel mogelijk van het gas af en duurzame energie produceren. „De twee molens dekken onze stroombehoefte volledig”, zegt Van Tol, die ongeveer driehonderd koeien heeft. „We houden zelfs elektriciteit over.”

Maar gaan de straks honderden, misschien wel duizenden kleine windmolens op boerenerven een verschil maken in de energietransitie? Nee, zegt lector energietransitie aan de Hanzehogeschool Groningen, Martien Visser: „Alle windmolens op land, dus de kleine en grotere, leveren nu 1 procent van de energievraag.” Dus de kleine molens hebben landelijk een marginale impact. Eén molen produceert gemiddeld 30.000 kilowattuur elektriciteit per jaar, aldus EAZ Wind. Al is dat afhankelijk van de wind, de plek en de bomen die om de molen staan. „Een grote molen van vier megawatt levert twaalf miljoen kilowattuur per jaar op”, zegt Visser. Vierhonderd keer zoveel dus.

Daarom moet je deze molens volgens Visser vergelijken met zonnepanelen. Eén molen staat volgens hem gelijk aan honderd zonnepanelen. „Het voordeel van de molens is dat ze minder ruimte nodig hebben en relatief constant stroom leveren en niet zoals zonnepanelen pieken in juni en juli”, zegt Visser. Ondanks het marginale effect op de energietransitie is de lector positief over de molens. „Deze kleine molens maken de energietransitie aantrekkelijk”, zegt Visser. „Mensen krijgen er positieve energie van, want de buren hebben er geen last van en het geld verdwijnt niet in de zakken van grote projectontwikkelaars, maar helpt de boeren hun bedrijf te verduurzamen.” Dat is ook het idee achter de molens, zegt oprichter Aard Duivenvoorden. „De kleine windmolen verdeelt de lusten en lasten op dezelfde plek, namelijk het boerenerf”, zegt hij. „Dat is anders bij de grotere windmolenparken, waarvan de bewoners vaker last ondervinden.” Volgens Duivenvoorden moet je „schaal bij schaal zoeken”: windmolenparken die als energie-industrie dienen, moet je ook op industrieterreinen plaatsen.

Bottlenecks energietransitie

Toch zitten er haken en ogen aan de kleine windmolens, ziet lector Visser. „Het energienetwerk is niet gebouwd voor de energietransitie, dus door de snelle groei van de windmolens kunnen bottlenecks ontstaan.” Daarbij wil EAZ ook zonnepanelen plaatsen op de daken van de boeren, zodat er ook stroom is als het niet waait. „Problemen voorkomen op het netwerk kost tijd en geld”, waarschuwt Visser. Maar volgens EAZ valt dat wel mee, omdat de boeren minder stroom van het net vragen dankzij de molens en marginaal terugleveren. Uiteindelijk hoopt oprichter Duivenvoorden dat over een paar jaar de kleine windmolens net zo bij een boerderij horen als een schuur. „Dat als kinderen een tekening van een boerderij maken, ze ook een molen tekenen, net als zonnepanelen op een huis.”

Update activiteiten van de afgelopen maanden

Update van ‘Actiecomité Op en Um ’t Hengelse Zand’ aangaande het gemeentelijk thema Bronckhorst Energieneutraal 2030.

 

Zelhem, 12 juli 2019

Beste mensen,

Graag willen wij u op de hoogte stellen over de ontwikkelingen van de afgelopen tijd en van onze ervaringen met betrekking tot het thema Energieneutraliteit 2030 in de gemeente Bronckhorst.

Eerst even een korte terugblik

Donderdag 28 maart , inmiddels al weer bijna 3 maanden geleden, was bijna een historische dag voor velen die zich betrokken voelden bij de insteek van Actiecomité Op en Um ’t Hengelse Zand, duurzaam& leefbaar. In de Raadsvergadering werd namelijk in ons Bronckhorster gemeentehuis door de Raad besloten om goedkeuring te onthouden aan de vaststelling van de Routekaart. Er werd tevens besloten de inhoudelijke behandeling en vaststelling een halfjaar uit te stellen. De verantwoordelijke personen werden feitelijk door de raad terug naar huis gestuurd om hun huiswerk over te doen. Met name de externe communicatie van de gemeentelijke plannen, de communicatie naar en met de burgers, en het gebrek aan participatie van de burgers bij het plan liet enorm te wensen over, was de algemene conclusie van de gemeenteraad. Als Actiecomité hadden we dus ons eerste doel bereikt!

Maar wat ging hieraan vooraf?

1) Op 14 maart jl. lieten circa 15 insprekers uit Veldhoek, Varssel en het Wolfersveen in de commissievergadering in het gemeentehuis, in enigszins vooraf georganiseerd verband, van zich horen hoe zij aankeken tegen het vage, niet uitgewerkte en slecht onderbouwde, plan van de gemeente om Bronckhorst in 2030 reeds energieneutraal te willen hebben. Kort daarna is het Actiecomité i.o. in de pen geklommen om B&W te informeren over onze onvrede en zorgen en hebben we de verantwoordelijke wethouder met klem verzocht met ons in gesprek te gaan om uitleg te geven alsmede de geplande besluitvorming uit te stellen.

2) Het gesprek op 20 maart tussen het Actiecomité i.o. en wethouder Hofman maakte duidelijk dat de afstand tussen onze bestuurders en de bewoners van Bronckhorst groot was. Deze informatie leidde één dag later tot de mobilisatie van veel buurtbewoners in het buurthuisgebouw in Varssel. Het besluit aldaar om op dinsdagmorgen 26 maart actie te voeren voor het Gemeentehuis trok de belangstelling van radio, tv en andere media.

3) Onze protestactie heeft de bestuurders doen inzien dat er wel degelijk betrokkenheid is en dat de Routekaart onvoldoende is uitgewerkt.

4) Maar ook onze petitie werd tussen 22 en 28 maart door meer dan 940 betrokkenen ondertekend, ruimschoots meer stemmen dan het aantal respondenten op de enquête van de gemeente!

5) De overhandiging van de petitie op 28 maart, voorafgaand aan de bewuste raadsvergadering, aan de burgemeester gaf ons het podium om onze grieven in het overvolle gemeentehuis aan alle aanwezigen te duiden en toe te lichten. Dat we dit samen hebben mogen bereiken is te danken aan het feit dat u allemaal van zich heeft laten horen en dat we eenheid uitstraalden.

Daarna werd het ogenschijnlijk stil, althans, zo lijkt het misschien voor u. Het tegendeel is waar! Na een paar weken zijn we in klein comité weer bij elkaar gaan zitten om ons te beraden over eventuele vervolgstappen en afspraken te maken om mogelijke handelingen van de gemeente te monitoren en hierop te kunnen anticiperen.

De volgende vragen hebben we toen geformuleerd:

Wat is nu belangrijk?

Wat kunnen we doen?

Wat is belangrijk voor de bewoners van Bronckhorst en waar willen wij voor (proberen te) staan?

En, hoe pakken we dit aan?

Inspraak en invloed van bewoners

Na enkele bijeenkomsten hebben we vastgesteld dat wij voor verduurzaming zijn, maar dat dit proces op een gedegen wijze moet plaatsvinden, de effecten op ons woon- en leefklimaat door de gemeente eerst in kaart moet worden gebracht en dat u als inwoners van de gemeente Bronckhorst bij alle stappen die de gemeente gaat zetten direct betrokken dient te worden. Betrokkenheid dus bij het tot stand komen van de plannen, bij de uitvoering ervan en betrokkenheid in de vorm van direct participatie in projecten en initiatieven. Kortom, bewoners moeten inspraak krijgen, invloed hebben, (mede) kunnen beslissen wat er in hun woon- en leefomgeving gebeurt en als er iets wordt gerealiseerd moeten burgers kunnen participeren.

Oproep tot volledige informatievoorziening

Wij verwachten daarnaast van de gemeente maximale transparantie, eerlijke en volledige informatievoorziening welke makkelijk toegankelijk is en een open communicatie. Dit alles natuurlijk om te voorkomen dat we niet weer worden overvallen door gebeurtenissen waarover we maar gedeeltelijk, of helemaal niet, zijn geïnformeerd! Wij hebben hiervoor een plan van aanpak opgesteld, en dit naar alle fracties van de Gemeente Bronckhorst gestuurd. Dit plan zal binnenkort op onze website www.hengelsezand.nl te vinden zijn. Dit plan bevat handreikingen, adviezen en randvoorwaarden voor de gemeente om te komen tot gedegen plannen wat draagvlak heeft bij burgers en ondernemers.

Gesprek met de wethouder en politieke partijen

Tevens hebben wij geprobeerd om met wethouder Hofman in gesprek te komen. Dat verliep zeer moeizaam, maar maandag 3 juni jl. zijn we met een afvaardiging van het Actiecomité met wethouder Hofman en een ambtenaar in gesprek geweest. Dezelfde dag hebben we een onderhoud gehad met een viertal ambtenaren van de gemeente die belast zijn met randvoorwaardelijke zaken aangaande de Energietransitie. De wethouder heeft deze ambtenaren aangesteld om met alle DBO’s (Besturen van buurtverenigingen) binnen de gemeente in gesprek te gaan om te inventariseren welke zaken zij belangrijk vinden. We stellen voorzichtig vast dat onze gezamenlijke inspanningen niet voor niets zijn geweest, doch de weg is waarschijnlijk nog lang, hobbelig en kent ongetwijfeld veel obstakels. Sterker nog, we beseffen ons dat het een zeer complex onderwerp is met vele (politieke en individuele) agenda’s, veel tegengestelde belangen en een lastig plan-proces.

Helaas hebben we moeten constateren dat de feedback van de bestuurders (raadsfracties en andere politieke kopstukken) op onze communicatie tot op heden zeer beperkt is. 25 juni heeft er een eerste overleg plaatsgevonden met de CDA fractie. Een week later hebben we een overleg gehad met de fractie van GBB en voor volgende week staat er een overleg gepland met Groenlinks.

Onze twijfels over het lopende proces

Tot slot. Wij hebben ernstige zorgen en gerede twijfel of de wethouder wel echt met de gehele bevolking in gesprek gaat en de burgerij gaat betrekken bij het planproces en de uitvoering zoals dat bijvoorbeeld wel het geval was bij de invoering van de glasvezel kabelnetwerk. Wij zien tevens (nog) geen ontwikkelingen op het gemeentehuis waar wij uit kunnen opmaken dat de gemeente onderzoeken laat uitvoeren door onafhankelijke bureaus om de effecten op woon- en leefklimaat, landschap, economie (i.v.m. potentiele waardedaling van onroerend goed e.d.) en ecologie te onderzoeken. Hier maken we ons zorgen over want over een paar maanden staat het alsdan ‘aangepaste’ plan van de wethouder weer op de agenda van de gemeenteraad en staan onze volksvertegenwoordigers voor misschien we de grootste beslissing van deze gemeente van de afgelopen decennia ’s.

Enorme, onomkeerbare impact op het landschap

De impact op het Achterhoeks landschap en onze samenleving zal enorm en onomkeerbaar zijn wanneer je grootschalige en massale energieopwekking als gemeente gaat verordonneren. Je zadelt je burgers op met iets majeurs waar je op z’n minst van te voren goed over heb moeten en kunnen nadenken als gemeente. Bij gebreke van de juiste onderzoeken, consultatie met de burgers over de impact op landschap en samenleving en bij gebreke van een objectieve draagvlaktoets kan je naar onze mening namelijk niet tot een afgewogen besluit komen. Daarom zullen we elkaar scherp moeten houden en het proces op het gemeentehuis nauwlettend moeten volgen om niet straks achter de feiten aan te lopen.

Wilt u óók 12 windmolens van 200 meter hoog in ons landschap, of in de buurt van uw woning?

Dát hadden onze ambtenaren en bestuurders moeten vragen aan de inwoners van Bronckhorst.

Zonder draagvlak, geen plaatsing in ons mooie landschap

 

 

81% maakt zich zorgen over landschap

blijkt uit Natuurmonumenten enquete

Duurzame energie

De deelnemers vinden dat er ruimte moet zijn voor het opwekken van duurzame energie. Maar dan wel op logische plekken, zoals daken van woningen en bedrijven voor zonnepanelen. Windmolens willen ze bij snelwegen, havens en bedrijventerreinen. Natuurgebieden en kleinschalige landschappen vinden deelnemers ongeschikte locaties.

lees: https://www.natuurmonumenten.nl/nieuws/81-maakt-zich-zorgen-om-landschap?utm_source=mc&utm_medium=email&utm_campaign=rlmn&utm_content=nl01

Teken de petitie en laat uw stem horen

https://www.petities24.com/bronckhorst_windturbines_en_zonneparken

Na ingeven van uw emailadres; druk op ondertekenen

Petitie gestart op 21 maart 2019 en aangeboden op donderdag 28 maart

Aantal handtekeningen t/m vrijdag 29 maart 2019 10:00

925

Op naar de 1000!

Als dit plan wordt aangenomen dan staat de burger verder machteloos; Lees:

https://www.univerechtshulp.nl/windmolens-recente-juridische-ontwikkelingen/

Bezoek onze facebookpagina

Meer inspraak van inwoners

De routekaart Energieneutraal Bronckhorst 2030 is tot stand gekomen met een zeer kleine inbreng van inwoners. De vragen die gesteld zijn aan het burgerpanel waren algemeen en vaag en zeker niet over het plaatsen van hoge windturbines en grote zonneparken.

Het inzicht komt pas als de consequenties echt duidelijk worden.

Praat mee en laat uw stem horen tijdens nieuwe inspraakronde.

Op donderdag 28 maart 2019 is het beleidsplan 'Routekaart Energieneutraal Bronchorst 2030' geagendeerd in de gemeenteraadsvergadering. Als dit plan ongewijzigd wordt vastgesteld dan is er ruimte voor initiatiefnemers om grote zonneparken en windturbines (200 meter hoog) in onze gemeente te ontwikkelen.

Een zeer grote meerderheid van de inwoners weet niets van dit plan, voelt zich overrompeld en heeft sterke behoefte om hun mening hierover te geven voordat het beleidsplan wordt aangenomen.

Na een gesprek op dinsdag 20 maart met de verantwoordelijke wethouder Paul Hofman zijn de onrust en onduidelijkheid alleen maar toegenomen. Hij zei:

 

1. de routekaart gaat over duurzaamheid, de leefbaarheid is ondergeschikt

2. een Bewoners Effect Rapportage (wat betekent dit voor de bewoners) is niet nodig

3. gezondheidsonderzoeken? Ach......

4. de cijfers in de routekaart kloppen. Volgens onze deskundigen van het Actiecomité zijn er onjuistheden

5. de norm van 400 meter afstand tussen woning en windturbine kan in individuele gevallen afwijken en minder zijn

6. er is wel voldoende gecommuniceerd en er is voldoende draagvlak.

Oh ja? Wist u er ook van? Wij in ieder geval niet!

 

Wij vragen aan de gemeenteraad om dit plan op 28 maart van de agenda te halen en meer burgers te raadplegen wat zij van het plaatsen van grootschalige zonneparken en zeer hoge windturbines vinden. Bent u het hiermee eens en wilt u ook gehoord worden, teken dan deze petitie.

Luister hier naar het overdonderende geluid van een windturbine

Hoe stemmen onze raadsleden?

Binnenkort op deze website; hoe denken de partijen over grootschalige opwekking van duurzame energie in ons mooie landschap? En welke raadsleden hebben wat gestemd? 

Waardevolle informatie die u kan helpen om bij de volgende verkiezingen uw keuze beter te bepalen.